Stopy małe i duże

pieniądz w czasie
Stopy procentowe Narodowego Banku Polskiego są ważnym instrumentem regulacji rynku pieniężnego. W niewielkim uproszczeniu stopa procentowa to koszt pieniądza. Z jednej strony jej wysokość oznacza cenę, po jakiej banki sprzedają pieniądze w ramach kredytów i pożyczek. Z drugiej, po jakiej klienci użyczają bankom gotówki w postaci depozytów.

Głównym zadaniem regulatorów stóp procentowych – czyli Rady Polityki Pieniężnej – jest dbałość o stabilność złotówki.

W tym miejscu należy napisać kilka słów o inflacji. Jej poziom zgodny z celem inflacyjnym wyznaczanym przez NBP (około 2,5 %) wpływa pozytywnie na gospodarkę. Kiedy ceny zaczynają wzrastać szybciej, niż to przewidział bank centralny, pojawiają się istotne problemy. Wśród negatywnych skutków należy wymienić przynajmniej:

  • zniechęcenie do oszczędzania,
  • spadek siły nabywczej pieniądza,
  • zakłócenie procesów gospodarczych,
  • niezadowolenie społeczne – zarabiamy tyle samo a wszystko wokół drożeje,
  • wzrost kosztów produkcji nieproporcjonalnie duży w stosunku do wydajności,
  • niepewność oraz utrudnione długoterminowe planowanie budżetów i inwestycji,

Wielka stopa kontra inflacja

RPP poprzez regulację stopy procentowej podnosi lub obniża koszt pieniądza. Jeżeli banki będą pożyczały od NBP droższy pieniądz, będą od swoich klientów żądały więcej za jego udostępnienie w postaci kredytu lub pożyczki. Będą również więcej płaciły deponującym swoje środki w postaci lokat, kont osobistych itd.

Zauważmy, że podwyżki stóp procentowych odczują nie tylko klienci indywidualni ale również firmy, które często rozwijają się dzięki kredytom inwestycyjnym. Wyższe stopy pociągną za sobą zmniejszenie inwestycji oraz spadek konsumpcji, co wpłynie na poziom wpływów do budżetu z tytułu podatków. W rezultacie, gospodarka będzie rozwijała się mniej dynamicznie.

Chroniczny spadek cen

Na drugim biegunie nadmiernego wzrostu cen znajduje się deflacja. Jest to stan gospodarki, w którym ceny spadają przed długi czas. W deflacyjnej rzeczywistości konsumenci również kupują mniej w oczekiwaniu na dalsze spadki cen. Tym samym deflacja również nie jest pożądanym stanem gospodarki – pieniądze nabierają coraz większej wartości i jednocześnie zwiększa się zadłużenie państwa. Instrument interwencyjny w takiej sytuacji, to obniżenie stóp procentowych, co powoduje łatwiejszy dostęp do kapitału i spadek wartości pieniądza.

Opublikowano

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *